Het gaat om de Wet Gemeentelijke Instrumenten Warmtetransitie en de Wet Collectieve Warmte. Beide zijn inmiddels door de Eerste Kamer aangenomen. Een regionaal warmtebedrijf kan helpen om samen te werken bij deze transitie. Tijd voor een goed gesprek tussen gemeenten en provincie.
Kennissessie
Dit gesprek vond plaats op 4 december 2025 tijdens een kennissessie in het provinciehuis. ‘Met deze bijeenkomst wilden we gemeenten in de eerste plaats bijpraten over alle nieuwe ontwikkelingen.’ Aan het woord is Luuk Schaafsma, beleidsmedewerker energietransitie bij de provincie. ‘Vervolgens hebben we gepeild in hoeverre er onder bestuurders behoefte is aan zo’n regionaal warmtebedrijf en een rol van de provincie daarin. Bijna alle gemeenten staan hier positief tegenover.’
Warmteprogramma
De nieuwe wetgeving bepaalt dat gemeenten warmteprogramma’s moeten opstellen. Per wijk en gebied maken ze daarin een keus voor de manier waarop ze huizen en gebouwen aardgasvrij willen verwarmen. Warmtenetten zijn daarbij nadrukkelijk in beeld. De levering van die warmte gebeurt door een warmtebedrijf. ‘De wet zegt ook dat die warmtebedrijven voor meer dan 50% in publieke handen moeten zijn’, licht Luuk toe. ‘Overheden moeten zich daarom oriënteren op een rol als aandeelhouder in warmtebedrijven. Gemeenten staan daarbij grotendeels voor dezelfde opgave. Zo is de gemeente Groningen aandeelhouder van WarmteStad. In die zin ligt samenwerking voor de hand.’
Voortouw
Een regionaal warmtebedrijf kan dan een rol spelen. ‘Voordeel is dat je als gemeente niet alles zelf hoeft te doen’, zegt Luuk daarover. ‘Regionaal heb je meer slagkracht. Verder is er een aantal zaken dat je ook gezamenlijk kunt regelen. Denk bijvoorbeeld aan de facturering, klantenservice of storingsdienst. Ook bij de financiering en ontwikkeling van warmtenetten zijn schaalvoordelen te behalen. Als provincie nemen we het voortouw om deze vorm van samenwerken verder te verkennen. Gelukkig kunnen we daarbij putten uit de ervaringen die bij Warmtestad worden opgedaan en van bijvoorbeeld de provincies Overijssel en Drenthe, die net wat verder zijn. Ook voor ons geldt dat we niet altijd zelf het wiel hoeven uitvinden.’